Dilek Türkan Ünlü /
Teknenin kışa hazırlanması, çoğu zaman “zorunlu bakım” başlığı altında anılsa da, denizle kurulan ilişkinin en sessiz ama en anlamlı anlarından biridir. Bu süreç, yalnızca motoru durdurup elektriği kapatmak değil; teknenin bir sonraki sezona nasıl uyanacağını belirleyen bir kültürdür.
Deneyimli denizciler için kışlama, sezonun kapanışı değil; doğru yapıldığında huzurlu bir başlangıcın teminatıdır. Çünkü iyi planlanmış bir kış hazırlığı, teknenin ömrünü uzattığı gibi bahar aylarında sürpriz masrafların da önüne geçer.
En Büyük Risk: Yanlış Bağlama
Sektör profesyonellerinin ortak görüşü net:
Kış aylarında yaşanan problemlerin yaklaşık%70’i yanlış bağlamadan kaynaklanıyor.
Kasım–Mart ayları arasında sert lodoslar, ani hava değişimleri ve yoğun yağışlar kaçınılmaz. Ancak sorun çoğu zaman hava şartları değil; yaz modunda bırakılan halatlar, hatalı bağlama açıları ve gevşek bağlantılar oluyor. Kış için doğru bağlama geometrisi oluşturmak, teknenin marinada güvende kalmasının ilk şartı.
Bu noktada marina ekiplerinin düzenli kontrolleri büyük önem taşıyor. Elektrik ve su bağlantılarında yapılan küçük bir hata bile, kış boyunca ciddi hasarlara dönüşebiliyor.
Denizci Ritüelleri: Yelkenler, Halatlar ve Sessizlik
Profesyonel kaptanlar için yelkenleri söküp katlamak, halatları yıkayıp kurutmak yalnızca teknik bir işlem değil. Bu, tekneyle kurulan bağın bir parçası.
· Yelkenlerin mutlaka kuru şekilde kaldırılması
· Vinç ve makaraların tuzdan arındırılması
· Motorun sıcak–soğuk döngüsüne karşı antifriz hazırlığı
· Jeneratör bakımının ertelenmemesi
Gerçek Bakım Ne Zaman Yapılır?
Yat bakım uzmanları “Gerçek bakım sezonda değil, kışın yapılır” diyor
Tekneler karaya alındığında gövde kontrolleri, refit çalışmaları ve zemin kaplamaları için en doğru zaman başlar. Bu nedenle kış ayları, bakım ekipleri için yılın en yoğun dönemidir.
Elektronik sistemlerde ise düşman bellidir: Nem ve oksidasyon
Bu yüzden kış için önerilen temel adımlar şunlar:
· Ekranların koruma moduna alınması
· Akülerin kontrollü şekilde boşaltılıp yeniden şarj edilmesi
· Güverte altı kablo bağlantılarının detaylı kontrolü
· Güneş panellerinin aktif bırakılarak enerji dengesinin korunması
Sigorta Dosyaları Ne Diyor?
Sigorta şirketlerine açılan hasar dosyalarının büyük bölümü, kış aylarında yaşanan lodos kaynaklı hasarlardan oluşuyor.
Yanlış konumlandırılmış tekneler, kapalı bırakılan havalandırmalar, yıpranmış halatlar ve zayıf mapalar bu tabloda başrol oynuyor.
Kısaca: Kışlama Check-List’i
✔ Motor ve jeneratör bakımı
✔ Temiz, gri ve pis su tanklarının boşaltılması
✔ Yelken ve halatların yıkanıp kuru şekilde depolanması
✔ Gövde ve zemin kaplamalarının kontrolü
✔ İç mekân nem dengesinin sağlanması
✔ Elektronik sistemlerin kapatılması veya koruma moduna alınması
✔ Doğru bağlama açıları ve sağlam halatlar
Charter Teknelerinde Kış Disiplini
Türkiye’nin önde gelen charter firmalarından Türk Yacht’ın sahibi Eyüp Bayraktaroğlu, filolarında uyguladıkları kış prosedürlerini şöyle özetliyor:
· Tüm yelkenler sökülür, tamir ve bakımları yapılır, temizlenerek depolanır
· Vinç sistemleri, donanımlar ve halatlar yıllık testlerden geçirilir
· Mekanik ve navigasyon sistemlerinin yıllık bakımları tamamlanır
· Interior ve exterior alanlarda boya, teak ve kozmetik işlemler yapılır
· Misafir alanları sezon öncesi detaylı bakımdan geçirilir
· Kabinler ilaçlanır, temizlikleri tamamlanır
Acil durum ekipmanları ise RINA tarafından yetkilendirilmiş firmalarca kontrol edilerek sertifikalandırılır. Can yeleklerinden yangın algılama sistemlerine kadar tüm ekipmanlar kış boyunca güvence altına alınır.
Ve İşin En Güzel Tarafı…
Kış hazırlığını bir angarya değil, bir ritüel olarak görenler için en keyifli an genellikle en sondur. Kapüşonlu montla güvertede dolaşmak, elinizde sıcak bir çayla kendi kontrol listenizi yapmak…
Deniz sessizdir ama tekne dinler.
Doğru yapılan bir kışlama, baharın en huzurlu seyirlerinin habercisidir.